ثبت میراث جهانی: منظر فرهنگی اورامانات

World Heritage Registration_The Cultural Landscape of Uramanat
ثبت میراث جهانی: منظر فرهنگی اورامانات

ثبت میراث جهانی: منظر فرهنگی اورامانات
سرپرست تیم: سید حسن علوی‏ زاده، سیمین فرهنگی
همکاران: مجید پورمیرعلی، ثمینه جوادی، زهرا اکبری، احمد پارسا
عکاس: مهدی عباس‌زاده
کارفرما: پایگاه اورامانات
آدرس پروژه: ایران
وضعیت: ارسال شده
سال: 1398
گستره‏‌ی پروژه: 4000 کیلومتر مربع

شرکت طرح و ساخت طَرا، با داشتن تجربه‌‏ی تدوین پرونده‏‌ی ثبت جهانی در سال‏‌های پیشین، بار دیگر در سال 1398 خورشیدی برای ثبت جهانی اورامانات از جانب دفتر ثبت جهانی وزارت میراث فرهنگی کشور به عنوان مشاور برگزیده شد.

منطقه‏‌ی اورامان در غرب کشور، یکی از مناطق زاگرس با پیشینه‏‌ی غنی فرهنگی- تاریخی است. این منطقه که حوزه‌‏‏‏ای فرهنگی است، مابین دو کشور ایران و عراق به صورتی قرار گرفته است که محدوده‏‎ی ایران آن شامل بخش‏‌هایی از استان کردستان(بخش‌هایی از شهرستان‌های سروآباد، سنندج و کامیاران)، شمال و شمال غربی استان کرمانشاه(شهرستان‌های پاوه، جوانرود، نودشه و نوسود) و محدوده‏‎ی عراق آن بخشی از استان سلیمانیه (شمال و شمال شرقی) را در بر می‏‌گیرد.

واژه‌‏ی هورامان یا اورامان از ۲ بخش هورا به معنی اهورا و مان به معنای خانه، جایگاه و سرزمین تشکیل شده و در واقع به معنای سرزمین اهورایی و جایگاه اهورا مزدا است.
این منطقه با ساختار کوه‌‏های بلند و صخره‌‏ای در کنار دره‌‏های عمیق، آب و هوایی گرم و خشک در تابستان و خشن در زمستان‏ را برای مردمی به ارمغان آورده است که در طول تاریخ سعی داشته‌‏اند با محیط خود به شیوه‌‏های متعدد انطباق پیدا کرده و با آن سازگار شوند. شناخت ویژگی‏‌های بستر، مشخصه‏‌ها و تأثیرات آن بر زندگی مردم هورامان مساله‎ی بسیار مهمی در این روند می‏‌باشد.
از سوی دیگر، این منطقه از اهمیت ویژه‌‏ای در مطالعات دیرینه‌‏شناسی گیاهی برخوردار است. بخش زیادی از مناطق هورامان پوشیده از جنگل می‏‌باشد. پوشش این جنگل‌‏ها اغلب از جنس درختان بلوط بوده و از معروف‏‌ترین آنها می‏توان به جنگل بوز یا بوزین، پلنگانه و مرخیل اشاره نمود.
اقلیم و پوشش گیاهی منطقه‌‏ی اورامان سبب ایجاد زیستگاهی مناسب برای انواع گونه‏‌های جانوری شده است. تاکنون 200 گونه از مهره‌‏داران شامل 26 گونه پستاندار، بیش از 150 گونه پرنده، 6 گونه دوزیست، 18 گونه خزنده و 22 گونه از ماهیان در اورامان شناسایی شده‌‏اند که از این تعداد 39 گونه‏‌ی جانوری در لیست قرمز IUCN قرار دارد. منطقه‏‌ی اورامانات در استان کردستان دارای یک شهر(اورامان تخت) و ۷۶ روستا است که تاکنون ۱۳ روستای این منطقه در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده و پرونده‌‏ی ثبتی ۲۲ روستا نیز در حال پیگیری است. هورامان گنجینه‌‏ی تاریخی و ذخیره‏‌گاه فرهنگی مناطق کردنشین غرب ایران محسوب می‏‌شود. اورامان سرزمین آیین‏‌هاست، بطوری که مردم هر روستای آن در یکی از روزهای سال مراسم و آیین ویژه‌‏ی خود را برپا می‏‌کرده اند.
پرونده‏‌ی اورامانات جهت ثبت در لیست آثار تاریخی جهان، ‏ در بهمن ماه 1398 خورشیدی برای بررسی به یونسکو ارسال گردید.

logo-samandehi